Ang aklat na Still Breathing, 100 Black Voices on Racism

ANG AKLAT NA STILL BREATHING, 100 BLACK VOICES ON RACISM

Nabili ko ang aklat na Still Breathing, 100 Black Voices on Racism, 100 Ways to Change the Narrative, sa Book Sale sa Farmers Cubao noong Enero 10, 2026, sa murang halagang P35.00 lang. Makapal ang aklat na umaabot ng 308 pahina.

Kaytindi ng pamagat ng aklat: Still Breathing. Ibig sabihin: Humihinga pa! Humihinga pa sila dahil hindi sila natulad sa nangyari kay George Floyd. Humihinga pa dahil nabuo ang kampanyang Black Lives Matter nang mamatay si Floyd.

Natipon sa aklat ang isang daang boses ng mga tumututol sa rasismo sa Amerika, bunsod ng pagkamatay ng Itim na si George Floyd noong Mayo 25, 2020 sa Minneanapolis. Si Floyd, 46-taong-gulang, ay namatay matapos siyang arestuhin ng pulisya dahil sa umano'y paggamit ng pekeng $20 na perang papel. Mahigit siyam na minuto siyang niluhuran sa leeg ng pulis na si Officer Derek Chauvin, na nagresulta sa atake sa puso. Ang pangyayaring iyon ang naging sanhi ng mga pandaigdigang protesta laban sa brutalidad ng pulisya at sistematikong rasismo. Nabuo ang malawakang kampanyang Black Lives Matter.

Ang opisyal na sanhi ng kamatayan ay idineklarang homicide dahil sa neck compression. Ang insidente, na nakunan ng bidyo ng mga nakasaksi, ay humantong sa paghatol kay Chauvin at sa mahahalagang panawagan para sa reporma sa pulisya.

Mahalagang basahin ang aklat dahil sa usapin ng rasismo. Dahil 100 katao, pawang mga Itim, ang nagsulat hinggil sa isyu ng rasismo. Ika nga sa pamagat ng aklat - 100 ways to change the narrative - mga pampalakas ng loob, mga pampataas ng moral, hindi lang pulos galit sa mga Puti, kundi sa rasismo na dapat nang mawala. Dapat magkaroon ng paggalang sa bawat isa anuman ang kulay ng kanyang balat, anuman ang kanyang lahi.

Nataon ding nakita ko ang aklat na ito sa panahong may panibagong pagpaslang, doon pa rin sa Minneanapolis. Ang biktima'y isang ina, na nagngangalang Renee Nicole Good.

Noong Enero 7, 2026, si Good, isang 37-taong-gulang na mamamayang Amerikano, ay binaril at napatay ng ahente ng United States Immigration and Customs Enforcement (ICE) na si Jonathan Ross sa Minneapolis, Minnesota. Nasa loob ng kanyang sasakyan si Good, na inihinto ang kanyang sasakyan sa gilid. Lumapit si Ross at ang iba pang ahente, at inutusan siya ng isa na bumaba ng sasakyan habang inaabot ang kanyang kamay sa kanyang bukas na bintana. Lumipat si Ross sa kaliwang harapan ng sasakyan habang sandaling umatras si Good, pagkatapos ay nagsimulang magmaneho patungo sa direksyon ng trapiko habang lumilingon kay Ross. Habang nakatayo, nagpaputok si Ross ng tatlong beses, na ikinamatay ni Good. Ang pagpatay ay nagdulot ng mga pambansang protesta at maraming imbestigasyon.

Dalawang pangyayari. Parehong sa Minneanapolis. Dalawang biktima - sina George Floyd at Renee Nicole Good. Nasaan ang prinsipyo ng kapwa at pakikipagkapwa tao? Kahit sa ating bansa ay maraming tinokhang at pinaslang ng walang awa.

Nakasulat nga sa ating Kartilya ng Katipunan na inakda ni Gat Emilio Jacinto. "Maitim man at maputi ang kulay ng balat, lahat ng tao’y magkakapantay; mangyayaring ang isa’y higitan sa dunong, sa yaman, sa ganda; ngunit di mahihigitan sa pagkatao."

Kung may pagrespeto lang sana sa wastong proseso, sa buhay, at sa hustisya, baka buhay pa sina George Floyd at Renee Nicole Good.

Nag-alay ako ng munting tula:

para lang pumapatay ng ipis

ang mga naging suspek na pulis

ang ginawa talaga ay labis

sa mga biniktimang tiniris

biktima ng rasismo si George Floyd

at pinaslang si Renee Nicole Good

ang mga pulis ba'y sadyang ubod

ng sama't buhay nila'y nilagot

magkaiba bawat insidente

sa Minneanapolis nangyari

na resulta'y talagang kaytindi

ngunit dito'y ano ang mensahe?

dapat wastong proseso'y igalang

pati na kanilang karapatan

George Floyd, Renee Nicole Good, tandaan

biktima sila ng mga halang

- gregoriovbituinjr.

01.21.2026

Ang kaibhan

ANG KAIBHAN

mas nabibigyang pansin ang mga makatang gurô

kaysa makatang pultaym na nasa kilusang masa

naisasaaklat ang akdâ ng tagapagturò

kayhirap isaaklat ang akdâ ng aktibista

may university press para sa makatang gurô

solo diskarte naman ang makatang raliyista

may gawad na sertipiko pa ang tagapagturò

at walang ni ano ang makatang nangangalsada

nirerebyu ang mga libro ng makatang gurô

ng mga sikat na manunulat sa akademya

nasa mga bookstore ang aklat ng tagapagturò

dahil sa maraming rebyu ay sumisikat sila

sa makatang tibak, pawisang may bahid ng dugô

na produkto ng pinagdaanang pakikibaka

laban sa kurakot, trapo, dinastiya, hunyangò

nagmumulat nang mabago ang bulok na sistema

ganyan ang karanasan ko bilang makatang tibak

naghihirap man ngunit di nanghihingi ng limos

isyu't laban ng masa'y nilalarawan ng tapat

prinsipyo'y sinasabuhay, pultaym na kumikilos

kung sakaling sa rali ako'y makasalubong mo

o nasa isang forum o naglalakad mag-isa

suportahan mo naman at bilhin ang aking libro

nang may pambiling bigas ang pultaym na aktibista

- gregoriovbituinjr.

01.15.2026

Ang tatlo kong aklat ng U.G.

ANG TATLO KONG AKLAT NG U.G.

Maikling sanaysay ni Gregorio V. Bituin Jr.

Dapat sana'y apat na ang aklat ko hinggil sa underground, subalit hindi ko na makita ang kopya ko ng Notes from the Underground ng Rusong manunulat na si Fyodor Dostoevesky. Ang mayroon ako ngayon ay ang tatlong aklat hinggil sa mga rebolusyonaryong Pilipino.

Ang dalawa'y nakadaupang palad ko ng personal noong sila'y nabubuhay pa, at ang isa'y di ko nakilala subalit kapwa ko taga-Sampaloc, Maynila. Si Ka Popoy Lagman (Marso 17, 1953 - Pebrero 6, 2001) ay naging pangulo ng Bukluran ng Manggagawang Pilipino (BMP). Si Dr. Francisco "Ka Dodong" Nemenzo (Pebrero 9, 1935 - Disyembre 19, 2024) naman ay pangulo ng Laban ng Masa (LnM), at dating pangulo ng Unibersidad ng Pilipinas (UP). Habang si Edgar Jopson (Setyembre 1, 1948 - Setyembre 21, 1982) ay isang dating lider-estudyante noong panahon ng Batas Militar. Noong bata pa ako'y bumibili kami ng tatay ko sa kanilang grocery, ang Jopson Supermarket sa Bustillos, matapos naming magsimba sa Loreto Church.

Kaya malaking karangalan na magkaroon ng kanilang mga aklat, o aklat tungkol sa kanila.

Ang una'y ang Ka Popoy: Notes from the Underground, Collected Writings of a Working Class Hero. Nabili ko ito sa opisina ng Partido Manggagawa (PM) noong Agosto 11, 2006 sa halagang P300. May sukat itong 5.5" x 8.5" at umaabot ng tatlong daang pahina, kasama na ang naka-Roman numeral. Naglalaman ito ng walong kabanata, kabilang ang tinatawag na counter thesis.

Ang ikalawa'y ang Notes from the Philippine Underground ni Ka Dodong Nemenzo. Nabili ko ito sa Philippine Book Festival sa SM Megamall noong Marso 14, 2025 sa halagang P550. Inilathala ito ng UP Press. May sukat itong 6" x 9", at naglalaman ng 368 pahina, kasama na ang naka-Roman numeral. Ang naritong labintatlong kabanata ay hinati sa tatlong bahagi: I. Histories; II. Political Conjunctures; at III. Perspectives.

Ang ikatlo'y ang U.G. The Underground Tale, The Life and Struggle of Edgar Jopson, Third Edition, na sinulat ni Benjamin Pimentel. Nilathala ng Anvil Publishing, nabili ko ito sa National Book Store sa Malabon City Square nito lang Enero 8, 2026 sa halagang P395. May sukat itong 5" x 8" at naglalaman ng 256 pahina, kabilang ang naka-Roman numeral na 28 pahina. Binubuo ito ng siyam na kabanata. May mga dagdag na sulatin din ang dalawang anak ni Edjop na sina Joyette at Teresa Lorena, akda ng asawa niyang si Joy, sulatin ng direktor ng pelikulang Edjop na si Katski Flores, sanaysay ng aktor na si Elijah Canlas na gumanap na Edjop, sanaysay ni Kakie Pangilinan na gumanap na Joy, sulatin ni Oscar Franklin Tan, at sulatin ni Pete Lacaba. Sa dulo ng aklat ay mga litrato mula sa Edjop: The Movie.

Tatlong mahahalagang aklat, para sa akin, na dagdag sa munti kong aklatan.

01.14.2026

Aklat ng martial arts

AKLAT NG MARTIAL ARTS

buti't nabili ko rin ang librong "Ang Sining

ng Pakikipagtunggali at Pagtatanggol"

magandang basahin, madaling unawain

sa presyo ng libro'y sapat lang ang nagugol

narito'y Arnis, Karate, Tae Kwon Do, Kung Fu

di lang ito tungkol sa pakikipaglaban

kundi liwanag ng pananaw at prinsipyo

pag-unlad ng diwà, malusog na katawan

ang mga kilos dito'y masining sa ganda

mga kata'y pinagi-ensayuhang sadyâ

ang librong ito'y interesante talaga

upang sa mang-aapi'y di basta luluhà

kung sa pagtatangka'y di agad makakalas

ay baka maipagtanggol ko ang sarili

sa paglaban dapat katawan ay malakas

upang di basta maagrabyado't ma-bully

- gregoriovbituinjr.

01.03.2026

Hinggil sa Lunsad-Aklat ng Disyembre 9

HINGGIL SA LUNSAD-AKLAT NG DISYEMBRE 9

akala ko'y lalangawin ang Lunsad-Aklat

mabuti na lamang, may dumating na tatlo

sila'y pawang sa isyu ng bayan ay mulat

kaya kagalakan ay ramdam kong totoo

sapat iyon upang mabuhayan ng loob

at magsikap pa ring magsulat at kumathâ

kahit sa trabaho'y talagang nakasubsob

tumaas ang aking moral bilang makatâ

marami ring nagsabing di makararating

sa kanila'y pagpupugay at pasalamat

iyon ay respeto na ngang maituturing

sa kanila'y naglaan na ako ng aklat

magpatuloy lang bilang makatâ ng bayan

pati sa pagsusulat ng isyu ng masa

iyan ang ipinayo sa akin ng ilan

kaya ako'y sadyang saludo sa kanila

- gregoriovbituinjr.

12.15.2025

* nailunsad ang "Tula't Tuligsa Laban sa Korapsyon" sa CHR noong Disyembre 9 - International Anti-Corruption Day

* ngayong Disyembre 15 ang ika-150 kaarawan ng dakilang bayaning si Gat Emilio Jacinto, aka Pingkian

Tatlo sanang lunsad-aklat ko ngayong taon

TATLO SANANG LUNSAD-AKLAT KO NGAYONG TAON

tatlo sanang Lunsad-Aklat ko ngayong taon

naglunsad tig-isa ng Nobyembre't DIsyembre

una'y "Salin ng Tula ng mga Makatang

Palestino", ikalawa'y "Tula't Tuligsâ

Laban sa Korapsyon", ikatlo sana'y itong

muling lunsad ng akdang "Liwanag at Dilim"

ni Emilio Jacinto, na pinagdiriwang

ngayon ang kanyang ikasandaan-limampung

kaarawan, librong dati nang nalathala

subalit bagong edisyon, may mga dagdag

na bagong saliksik, ngunit di malathala

kinapos sa suporta, salapi't panahon

ang abang makatang sa pagkilos ay pultaym

"Liwanag at Dilim" sana'y muling malunsad

gayunman, Happy One-Hundred-Fiftieth Birthday

sa ating bayaning Gat Emilio Jacinto!

- gregoriovbituinjr.

12.15.2025

Paunang Salita sa 40-pahinang libretong "Tula't Tuligsa Laban sa Korapsyon"

PAUNANG SALITA

ANG MUNTING AKLAT NA “TULA’T TULIGSA LABAN SA KORAPSYON”

Nang magpatalastas ako nitong Setyembre 2025 sa aking FB na balak kong maglathala ng katipunan ng mga tula hinggil sa mga korap at kurakutan sa ating bayan, dalawang kaibigan kong makata ang nagpasa ng kanilang mga tula.  Kaya isinama ko rito ang mga tula ng gurong si Sir Glen Sales, at isang tulawit ng gurong si Dr. Joel Costa Malabanan, PhD, ng PNU. Naging magkasama kaming tatlo sa grupong Kapatirang Umuugnay sa Sining at Panitikan (KAUSAP) na itinatag ni Dr. Malabanan. Taospuso akong nagpapasalamat sa kanilang ambag sa libretong ito.

Bukod sa kanilang ambag na tula, ang natirang higit 40 pang tula rito, at isang maikling kwento, ay aking katha. Wala na kasing iba pang nagpasa kaya upang mapunan ang planong 40 pahina, ay inilagay ko ang inaakala kong marapat na tulang panawagan, tumatalakay at/o naglalarawan ng kasalukuyang kalagayan ng bayan. Mga tulang kinatha sa rali o matapos ang rali. Tumatayo kaming makatang nalathala rito bilang tinig ng mga walang tinig at ng mga aping sektor ng lipunan na sawa na sa sistemang bulok at korapsyon ng mga ibinotong lingkod bayan.

Mula nang pumutok ang isyu ng ghost flood control project at nakawan sa kaban ng bayan, ang aking panulat ay gigil na makapag-ambag ng mga tulang makapagmumulat sa kapwa maralita, manggagawa, at iba pang aping sektor ng lipunan upang labanan ang korapsyon, mapalitan ang bulok na sistema, at huwag nang iboto sa susunod na halalan ang mga trapo’t dinastiyang nagpapahirap sa ating bayan.

Mula Agosto ngayong taon hanggang Disyembre 4, 2025 ang mga tulang nalathala rito. Disyembre 5 ng umaga ay na-layout na ang loob ng aklat. Sa pabalat o cover page ay nais kong naroon ang dalawang petsang may tarp na hawak ng mga kasama't kaibigan hinggil sa mahahalagang araw. Ang una'y Nobyembre 22, 2025, National Poetry Day, na batay sa kaarawan ng Unang Hari ng Balagtasan na si Jose Corazon de Jesus, na kilala ring Huseng Batute. Ang ikalawa ay Disyembre 9 na International Anti-Corruption Day (batay sa Resolusyon Blg. 58/4 ng United Nations General Assembly, na pinagtibay noong Oktubre 31, 2003).

Nakakuha na ako ng litratong pang-cover page sa aklat na ito noong Nobyembre 22, at ang Disyembre 9 ay nito lang Disyembre 5 ng gabi. Sa kanila'y taospusong pasasalamat. Hindi ko na hinintay ang Disyembre 9 dahil ang petsang iyon ang puntirya kong araw ng paglulunsad ng aklat. Nang mailagay na ang dalawang may petsang litrato sa cover page, ay natapos na ang buong layout ng pabalat at ng buong aklat. Disyembre 6, kinabukasan, ko na dadalhin sa printing. Disyembre 9 ay launching ng 2pm-4pm sa Multimedia Room ng Commission on Human Rights (CHR). Taospusong pagpupugay at pasasalamat sa CHR sa pagpapagamit ng nasabing venue ng libre upang mailunsad ang aklat na ito. Mabuhay at more power to CHR!

Pagkatapos ng paglulunsad, may mga puntiryang araw pang plano kong maglunsad muli ng aklat ng tula. Ito ang Pebrero 20, 2026, World Day of Social Justice, na hindi na lang tungkol sa korapsyon kundi sa panawagang hustisya ng mga aping sektor ng lipunan. Sa Marso 21, 2026 ay World Poetry Day, at sa Abril 2, 2026, kaarawan ng makatang Francisco Balagtas, ay plano kong makapaglunsad ng tulaan sa harap ng taumbayan. Ang Buwan ng Abril pa’y Buwan ng Panitikan sa ating bansa.  Bukod pa iyon sa mga petsang Abril 22, 2026, Earth Day, at Mayo 1, 2026, Dakilang Araw ng Paggawa. Ito'y mga plano pa lang na sana'y maisakatuparan ng inyong lingkod.

Ang munting aklat na ito ng tula ay proyektong inihahandog para sa sambayanan. Itinaon ang paglulunsad aklat na ito ng Disyembre 9, International Anti-Corruption Day. Inihahandog ko ang mga tulang narito sa lahat ng mga galit na sa korapsyon, mga taong binabaha dahil sa mga palpak na flood control projects, at sa lahat ng nakikibaka para baguhin ang sistemang bulok at nagnanais maitayo ang isang lipunang makatao.

Sa lahat ng mga naniwala sa akin, mga indibidwal man o organisasyon, at lahat ng sumuporta sa aklat na ito, taospusong pasasalamat at taaskamaong pagpupugay po sa inyong lahat! Mabuhay kayo!

Gregorio V. Bituin Jr.

Disyembre 5, 2025t