Miyerkules, Enero 21, 2026

Ang aklat na Still Breathing, 100 Black Voices on Racism

ANG AKLAT NA STILL BREATHING, 100 BLACK VOICES ON RACISM

Nabili ko ang aklat na Still Breathing, 100 Black Voices on Racism, 100 Ways to Change the Narrative, sa Book Sale sa Farmers Cubao noong Enero 10, 2026, sa murang halagang P35.00 lang. Makapal ang aklat na umaabot ng 308 pahina.

Kaytindi ng pamagat ng aklat: Still Breathing. Ibig sabihin: Humihinga pa! Humihinga pa sila dahil hindi sila natulad sa nangyari kay George Floyd. Humihinga pa dahil nabuo ang kampanyang Black Lives Matter nang mamatay si Floyd.

Natipon sa aklat ang isang daang boses ng mga tumututol sa rasismo sa Amerika, bunsod ng pagkamatay ng Itim na si George Floyd noong Mayo 25, 2020 sa Minneanapolis. Si Floyd, 46-taong-gulang, ay namatay matapos siyang arestuhin ng pulisya dahil sa umano'y paggamit ng pekeng $20 na perang papel. Mahigit siyam na minuto siyang niluhuran sa leeg ng pulis na si Officer Derek Chauvin, na nagresulta sa atake sa puso. Ang pangyayaring iyon ang naging sanhi ng mga pandaigdigang protesta laban sa brutalidad ng pulisya at sistematikong rasismo. Nabuo ang malawakang kampanyang Black Lives Matter.

Ang opisyal na sanhi ng kamatayan ay idineklarang homicide dahil sa neck compression. Ang insidente, na nakunan ng bidyo ng mga nakasaksi, ay humantong sa paghatol kay Chauvin at sa mahahalagang panawagan para sa reporma sa pulisya.

Mahalagang basahin ang aklat dahil sa usapin ng rasismo. Dahil 100 katao, pawang mga Itim, ang nagsulat hinggil sa isyu ng rasismo. Ika nga sa pamagat ng aklat - 100 ways to change the narrative - mga pampalakas ng loob, mga pampataas ng moral, hindi lang pulos galit sa mga Puti, kundi sa rasismo na dapat nang mawala. Dapat magkaroon ng paggalang sa bawat isa anuman ang kulay ng kanyang balat, anuman ang kanyang lahi.

Nataon ding nakita ko ang aklat na ito sa panahong may panibagong pagpaslang, doon pa rin sa Minneanapolis. Ang biktima'y isang ina, na nagngangalang Renee Nicole Good.

Noong Enero 7, 2026, si Good, isang 37-taong-gulang na mamamayang Amerikano, ay binaril at napatay ng ahente ng United States Immigration and Customs Enforcement (ICE) na si Jonathan Ross sa Minneapolis, Minnesota. Nasa loob ng kanyang sasakyan si Good, na inihinto ang kanyang sasakyan sa gilid. Lumapit si Ross at ang iba pang ahente, at inutusan siya ng isa na bumaba ng sasakyan habang inaabot ang kanyang kamay sa kanyang bukas na bintana. Lumipat si Ross sa kaliwang harapan ng sasakyan habang sandaling umatras si Good, pagkatapos ay nagsimulang magmaneho patungo sa direksyon ng trapiko habang lumilingon kay Ross. Habang nakatayo, nagpaputok si Ross ng tatlong beses, na ikinamatay ni Good. Ang pagpatay ay nagdulot ng mga pambansang protesta at maraming imbestigasyon.

Dalawang pangyayari. Parehong sa Minneanapolis. Dalawang biktima - sina George Floyd at Renee Nicole Good. Nasaan ang prinsipyo ng kapwa at pakikipagkapwa tao? Kahit sa ating bansa ay maraming tinokhang at pinaslang ng walang awa.

Nakasulat nga sa ating Kartilya ng Katipunan na inakda ni Gat Emilio Jacinto. "Maitim man at maputi ang kulay ng balat, lahat ng tao’y magkakapantay; mangyayaring ang isa’y higitan sa dunong, sa yaman, sa ganda; ngunit di mahihigitan sa pagkatao."

Kung may pagrespeto lang sana sa wastong proseso, sa buhay, at sa hustisya, baka buhay pa sina George Floyd at Renee Nicole Good.

Nag-alay ako ng munting tula:

para lang pumapatay ng ipis
ang mga naging suspek na pulis
ang ginawa talaga ay labis
sa mga biniktimang tiniris

biktima ng rasismo si George Floyd
at pinaslang si Renee Nicole Good
ang mga pulis ba'y sadyang ubod
ng sama't buhay nila'y nilagot

magkaiba bawat insidente
sa Minneanapolis nangyari
na resulta'y talagang kaytindi
ngunit dito'y ano ang mensahe?

dapat wastong proseso'y igalang
pati na kanilang karapatan
George Floyd, Renee Nicole Good, tandaan
biktima sila ng mga halang

- gregoriovbituinjr.
01.21.2026

Huwebes, Enero 15, 2026

Ang kaibhan

ANG KAIBHAN

mas nabibigyang pansin ang mga makatang gurô
kaysa makatang pultaym na nasa kilusang masa
naisasaaklat ang akdâ ng tagapagturò
kayhirap isaaklat ang akdâ ng aktibista

may university press para sa makatang gurô
solo diskarte naman ang makatang raliyista
may gawad na sertipiko pa ang tagapagturò
at walang ni ano ang makatang nangangalsada

nirerebyu ang mga libro ng makatang gurô
ng mga sikat na manunulat sa akademya
nasa mga bookstore ang aklat ng tagapagturò
dahil sa maraming rebyu ay sumisikat sila

sa makatang tibak, pawisang may bahid ng dugô
na produkto ng pinagdaanang pakikibaka
laban sa kurakot, trapo, dinastiya, hunyangò
nagmumulat nang mabago ang bulok na sistema

ganyan ang karanasan ko bilang makatang tibak
naghihirap man ngunit di nanghihingi ng limos
isyu't laban ng masa'y nilalarawan ng tapat
prinsipyo'y sinasabuhay, pultaym na kumikilos

kung sakaling sa rali ako'y makasalubong mo
o nasa isang forum o naglalakad mag-isa
suportahan mo naman at bilhin ang aking libro
nang may pambiling bigas ang pultaym na aktibista

- gregoriovbituinjr.
01.15.2026

Miyerkules, Enero 14, 2026

Ang tatlo kong aklat ng U.G.

ANG TATLO KONG AKLAT NG U.G.
Maikling sanaysay ni Gregorio V. Bituin Jr.

Dapat sana'y apat na ang aklat ko hinggil sa underground, subalit hindi ko na makita ang kopya ko ng Notes from the Underground ng Rusong manunulat na si Fyodor Dostoevesky. Ang mayroon ako ngayon ay ang tatlong aklat hinggil sa mga rebolusyonaryong Pilipino.

Ang dalawa'y nakadaupang palad ko ng personal noong sila'y nabubuhay pa, at ang isa'y di ko nakilala subalit kapwa ko taga-Sampaloc, Maynila. Si Ka Popoy Lagman (Marso 17, 1953 - Pebrero 6, 2001) ay naging pangulo ng Bukluran ng Manggagawang Pilipino (BMP). Si Dr. Francisco "Ka Dodong" Nemenzo (Pebrero 9, 1935 - Disyembre 19, 2024) naman ay pangulo ng Laban ng Masa (LnM), at dating pangulo ng Unibersidad ng Pilipinas (UP). Habang si Edgar Jopson (Setyembre 1, 1948 - Setyembre 21, 1982) ay isang dating lider-estudyante noong panahon ng Batas Militar. Noong bata pa ako'y bumibili kami ng tatay ko sa kanilang grocery, ang Jopson Supermarket sa Bustillos, matapos naming magsimba sa Loreto Church.

Kaya malaking karangalan na magkaroon ng kanilang mga aklat, o aklat tungkol sa kanila.

Ang una'y ang Ka Popoy: Notes from the Underground, Collected Writings of a Working Class Hero. Nabili ko ito sa opisina ng Partido Manggagawa (PM) noong Agosto 11, 2006 sa halagang P300. May sukat itong 5.5" x 8.5" at umaabot ng tatlong daang pahina, kasama na ang naka-Roman numeral. Naglalaman ito ng walong kabanata, kabilang ang tinatawag na counter thesis.

Ang ikalawa'y ang Notes from the Philippine Underground ni Ka Dodong Nemenzo. Nabili ko ito sa Philippine Book Festival sa SM Megamall noong Marso 14, 2025 sa halagang P550. Inilathala ito ng UP Press. May sukat itong 6" x 9", at naglalaman ng 368 pahina, kasama na ang naka-Roman numeral. Ang naritong labintatlong kabanata ay hinati sa tatlong bahagi: I. Histories; II. Political Conjunctures; at III. Perspectives.

Ang ikatlo'y ang U.G. The Underground Tale, The Life and Struggle of Edgar Jopson, Third Edition, na sinulat ni Benjamin Pimentel. Nilathala ng Anvil Publishing, nabili ko ito sa National Book Store sa Malabon City Square nito lang Enero 8, 2026 sa halagang P395. May sukat itong 5" x 8" at naglalaman ng 256 pahina, kabilang ang naka-Roman numeral na 28 pahina. Binubuo ito ng siyam na kabanata. May mga dagdag na sulatin din ang dalawang anak ni Edjop na sina Joyette at Teresa Lorena, akda ng asawa niyang si Joy, sulatin ng direktor ng pelikulang Edjop na si Katski Flores, sanaysay ng aktor na si Elijah Canlas na gumanap na Edjop, sanaysay ni Kakie Pangilinan na gumanap na Joy, sulatin ni Oscar Franklin Tan, at sulatin ni Pete Lacaba. Sa dulo ng aklat ay mga litrato mula sa Edjop: The Movie.

Tatlong mahahalagang aklat, para sa akin, na dagdag sa munti kong aklatan.

01.14.2026

Sabado, Enero 3, 2026

Aklat ng martial arts

AKLAT NG MARTIAL ARTS

buti't nabili ko rin ang librong "Ang Sining
ng Pakikipagtunggali at Pagtatanggol"
magandang basahin, madaling unawain
sa presyo ng libro'y sapat lang ang nagugol

narito'y Arnis, Karate, Tae Kwon Do, Kung Fu
di lang ito tungkol sa pakikipaglaban
kundi liwanag ng pananaw at prinsipyo
pag-unlad ng diwà, malusog na katawan

ang mga kilos dito'y masining sa ganda
mga kata'y pinagi-ensayuhang sadyâ
ang librong ito'y interesante talaga
upang sa mang-aapi'y di basta luluhà

kung sa pagtatangka'y di agad makakalas
ay baka maipagtanggol ko ang sarili
sa paglaban dapat katawan ay malakas
upang di basta maagrabyado't ma-bully

- gregoriovbituinjr.
01.03.2026

Lunes, Disyembre 15, 2025

Hinggil sa Lunsad-Aklat ng Disyembre 9

HINGGIL SA LUNSAD-AKLAT NG DISYEMBRE 9

akala ko'y lalangawin ang Lunsad-Aklat
mabuti na lamang, may dumating na tatlo
sila'y pawang sa isyu ng bayan ay mulat
kaya kagalakan ay ramdam kong totoo

sapat iyon upang mabuhayan ng loob
at magsikap pa ring magsulat at kumathâ
kahit sa trabaho'y talagang nakasubsob
tumaas ang aking moral bilang makatâ

marami ring nagsabing di makararating
sa kanila'y pagpupugay at pasalamat
iyon ay respeto na ngang maituturing
sa kanila'y naglaan na ako ng aklat

magpatuloy lang bilang makatâ ng bayan
pati sa pagsusulat ng isyu ng masa
iyan ang ipinayo sa akin ng ilan
kaya ako'y sadyang saludo sa kanila

- gregoriovbituinjr.
12.15.2025

* nailunsad ang "Tula't Tuligsa Laban sa Korapsyon" sa CHR noong Disyembre 9 - International Anti-Corruption Day
* ngayong Disyembre 15 ang ika-150 kaarawan ng dakilang bayaning si Gat Emilio Jacinto, aka Pingkian

Tatlo sanang lunsad-aklat ko ngayong taon

TATLO SANANG LUNSAD-AKLAT KO NGAYONG TAON

tatlo sanang Lunsad-Aklat ko ngayong taon
naglunsad tig-isa ng Nobyembre't DIsyembre
una'y "Salin ng Tula ng mga Makatang
Palestino", ikalawa'y "Tula't Tuligsâ

Laban sa Korapsyon", ikatlo sana'y itong
muling lunsad ng akdang "Liwanag at Dilim"
ni Emilio Jacinto, na pinagdiriwang
ngayon ang kanyang ikasandaan-limampung

kaarawan, librong dati nang nalathala
subalit bagong edisyon, may mga dagdag
na bagong saliksik, ngunit di malathala
kinapos sa suporta, salapi't panahon

ang abang makatang sa pagkilos ay pultaym
"Liwanag at Dilim" sana'y muling malunsad
gayunman, Happy One-Hundred-Fiftieth Birthday
sa ating bayaning Gat Emilio Jacinto!

- gregoriovbituinjr.
12.15.2025

Sabado, Nobyembre 29, 2025

Lunsad-aklat sa rali

LUNSAD-AKLAT SA RALI

Nailunsad din ang 40-pahinang aklat kong "Malayang Salin ng mga Tulâ ng Makatang Palestino" ngayong Nobyembre 29, 2025, International Day of Solidarity with the Palestinian People, sa pagkilos ng iba't ibang grupo kaninang umaga sa Liwasang Bonifacio sa Maynilâ.

Isa ako sa mga nagbigay ng pahayag sa pamamagitan ng pagtulâ. May iba ring bumigkas ng tulâ, umawit at sumayaw. Kasabay ng paglulunsad ng aklat ay binigkas ko roon ang tulang "Isulat n'yo po ang pangalan ko sa aking binti, Inay" na salin ko ng tu ng makatang Palestinong si Zayna Azam, at binigkas ko rin ang isa pang tulang katha ko hinggil sa pakikibaka ng mga Palestino.

Maraming salamat sa lahat ng mga sumuporta at bumili ng munti kong aklat ng salin ng tula ng mga makatang Palestino. Mabuhay kayo!

Ang aklat na Still Breathing, 100 Black Voices on Racism

ANG AKLAT NA STILL BREATHING, 100 BLACK VOICES ON RACISM Nabili ko ang aklat na  Still Breathing, 100 Black Voices on Racism, 100 Ways to Ch...